Herakleia Pontika Antik Kenti Sikkeleri

Herakleia Pontika [ΗΡΑΚΛΕΙΑ ΠΟΝΤΙΚΗ] Antik Kenti - HΕΡΑΚΛΕΩΤΑΝ​

Bitinya'nın kıyı kenti Herakleia, MÖ 550 dolaylarında Megaralı ve Boiotianlı koloniciler tarafından kurulmuş ve kısa sürede iki yapay liman, bir sur duvarı ve büyük bir donanma geliştirerek burayı önemli bir deniz gücü haline getirmişlerdir. Bitinya bölgesi’nin önemli yerleşimlerinden biri olan Herakleia Pontika [ΗΡΑΚΛΕΙΑ ΠΟΝΤΙΚΗ] antik kenti, Zonguldak ilinin Karadeniz Ereğli ilçe sınırları içerisinde yer almaktadır.

Klearchos [ΚΛΕΑΡΧΟΣ], MÖ 364 dolaylarında şehrin ilk tiranı olarak buraya yerleşmiştir. MÖ 353/2'deki suikastin üzerine kardeşi Satyros kontrolü ele aldı ve Klearchos'un oğulları Timotheos ve Dionysios'un [ΤΙΜΟΘΕΟΥ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ] koruyucusu olarak hareket etti, ta ki kardeşler Timotheos ve Dionysios MÖ 345 dolaylarında ortak tiranlar olarak hüküm sürmeye başlayana kadar. Küçük kardeş Dionysios, Büyük İskender'in fetihlerine ve Diadochi Savaşları'nın ilk dönemlerine tanıklık ederek MÖ 306/5 yılına kadar hüküm sürmeye devam etti. Hükümdarlığının sonlarına doğru, Büyük İskender'in generallerinin belirlediği örneği izleyerek kendini kral ilan etmiştir. Altta Herakleia Pontika antik kentinde darb edilmiş tiran kardeşler Timotheos [TΙΜΟΘΕΟΥ] ve Dionysios'a [ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ] ait sikke [MÖ 346/5-337].



Herakleia Pontika'nın tiranları, tarihsel olarak yaşanan büyük değişimlere rağmen onlarca yıl iktidarı elinde tutan yerel bir hanedanı temsil etmektedir. Muazzam filosuyla Herakleia Pontika, Batı Karadeniz'de önemli bir bölgesel güçtü; müttefik olarak aranılan ve Helenistik generaller ve daha sonraki krallar tarafından kolayca boyun eğdirilemeyecek kadar güçlü bir ülkeydi. Ancak şehir, MÖ 284'te Pers prensesi, Büyük İskender'in generali Krateros'un eski karısı ve Dionysios'un dul eşi Amasra şehrinin kurucusu olan kraliçe Amastris'in MÖ 288'de oğulları Klearchos ve Oxyathres tarafından boğularak öldürülmesiyle bağımsızlığını kaybedecek, aç gözlü kardeşler Klearchos ve Oxyathres uzun süre yaşayamayacaktı. Çünkü ilahi adalet onları kısa süre sonra cinayetle suçlayacak ve kraliçe Amastris'in eski kocası Lysimakhos tarafından idama mahkum edilecekler ve Herakleia antik kenti, kraliçe Amastris'in eski kocası Lysimakhos'un eline geçecekti.



Antik çağda Herakleia olan kentin adı, Roma İmparatorluğu dönemince latince Heraclea Pontica olmuştur. Antik kentin adının sonuna eklenen Pontica, Karadeniz bölgesinin Antik Çağ’daki coğrafi adı Pontus kelimesinden gelmekte olup, antik kentin Heraclea adını taşıyan diğer antik kentlerden ayrılmasını sağlamaktadır. Herakles, kentin kurucu tanrısı olmasından dolayı kuruluşundan Roma dönemi sonuna kadar antik sikkelerde Herakles tasviri yer almıştır. Kentin adaşı olan ünlü kahraman Herakles ve sopası gibi nitelikler, Herakleia Pontika'nın MÖ 5. yüzyıldan kalma gümüş antik sikkelerinde yer alıyordu ve bu tür tipler, Roma İmparatorluğu'nun kurulmasından sonra ağırlık standardındaki bir değişiklikten sonra da darb edilmeye devam etmiştir.

Altta paylaşmış olduğumuz antik sikke Herakleia'nın birçok koloninin ana şehri olduğu belirtmektedir [ΗΡΑΚΛΕΩΤΑΝ ΜΑΤΡΟΣ ΑΠΟΙΚΩΝ ΠΟΛΙΩΝ]. Gerçekten de MÖ 6. yüzyılın sonlarında Cytorus, Callatis ve Chersonesus gibi koloniler kurarak kontrolünü Karadeniz kıyılarına kadar genişletmiştir.